Jeopolitik risklerin tetiklediği tedarik zinciri aksaklıkları ile artan sıcaklıklar, küresel gıda fiyatlarını son 3,5 yılın zirvesine taşıdı.
Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO), uluslararası gıda fiyatlarındaki aylık değişimi gösteren FAO Gıda Fiyat Endeksi’nin temmuz verilerini açıkladı.
Buna göre küresel gıda fiyat endeksi, temmuzda aylık bazda yüzde 0,6 artarak 131,1 puana yükseldi. Tahıl, şeker ve bitkisel yağ fiyatlarındaki yükseliş, et ve süt ürünlerindeki kısmi gerilemeyi dengeledi. Böylece endeks, 131,1 puanla Ocak 2023’ten bu yana en yüksek seviyesine ulaştı.
Gıda fiyatları, buna karşın Mart 2022’de görülen tüm zamanların zirvesinin yüzde 18,2 altında kalmaya devam ediyor.
Tahıl Fiyat Endeksi temmuzda önceki aya göre yüzde 3,4, yıllık bazda ise yüzde 6,9 artarak 113,8 puana çıktı. Küresel buğday fiyatları aylık bazda yüzde 5,8, yıllık bazda ise yüzde 9,9 yükseldi. Karadeniz’deki ihracat akışında kesintilerin sürmesi ve ihracat yapısına yönelik hasarlar nedeniyle artan arz endişeleri, fiyatları yukarı çekti.
ABD’nin bazı bölgelerinde görülen sıcak ve kurak hava koşulları ile enerji fiyatlarındaki artış, küresel mısır fiyatlarının da temmuzda aylık bazda yüzde 3,6 artmasına yol açtı.
Bitkisel Yağ Endeksi temmuzda aylık bazda yüzde 3,7 artışla 195,7 puana yükseldi ve Haziran 2022’den beri görülen en yüksek seviyeye çıktı. Palm ve soya yağı fiyatlarındaki devam eden artış, küresel bitkisel yağ fiyatlarının yüksek kalmasını sağladı.
Şeker Fiyat Endeksi ise temmuzda önceki aya göre yüzde 5,6 artarak 95 puana çıktı. Buna rağmen fiyatlar geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 8 daha düşük seviyede kaldı. Avrupa Birliği’nde mahsul verimlerine yönelik uzun süreli sıcak ve kurak havanın olası etkileri ile Asya’daki başlıca üretici ülkelerde üretim beklentilerinin El Nino koşullarından etkilenebileceğine dair endişeler, artışta etkili oldu.
Et Fiyat Endeksi temmuzda aylık bazda yüzde 2,8 düşerek 127,7 puana geriledi. Buna karşın endeks yıllık bazda yüzde 0,8 artış gösterdi. Böylece temmuzdaki gerileme, bu yıl et fiyatlarında kaydedilen ilk aylık düşüş oldu.
Süt Fiyat Endeksi de temmuzda önceki aya göre yüzde 0,8, yıllık bazda ise yüzde 24,8 düşerek 116,2 puana indi. Süt fiyatlarındaki nisandan beri süren aşağı yönlü seyir temmuzda da devam etti.